Polinöropati Nedir? Belirtileri, Nedenleri ve Tedavi Yöntemleri

Polinöropati, toplumda sanıldığından çok daha sık görülen ve yaşam kalitesini önemli ölçüde etkileyebilen bir sinir sistemi hastalığıdır. Özellikle ellerde ve ayaklarda başlayan uyuşma, karıncalanma, yanma hissi veya güç kaybı gibi belirtilerle kendini gösterir. Erken tanı ve doğru tedavi ile hastalığın ilerlemesi yavaşlatılabilir ve semptomlar kontrol altına alınabilir.

Polinöropati Nedir?

Polinöropati, beyin ve omurilik dışında bulunan çevresel sinirlerin (periferik sinirlerin) birden fazla bölgede hasar görmesi sonucu ortaya çıkan bir hastalıktır. Genellikle vücudun her iki tarafında benzer belirtiler oluşturur ve çoğunlukla ayaklardan başlayarak yukarı doğru ilerler.

Sinirlerde meydana gelen bu hasar; duyusal, motor veya otonom sinirleri etkileyebilir. Bu nedenle hastalarda yalnızca uyuşma değil, kas güçsüzlüğü, denge problemleri ve bazı organ fonksiyonlarında bozukluklar da görülebilir.

Polinöropati Belirtileri Nelerdir?

Polinöropati belirtileri hastalığın nedenine ve etkilediği sinir tipine göre değişiklik gösterebilir. En sık görülen belirtiler şunlardır:

  • Ayaklarda ve ellerde uyuşma
  • Karıncalanma hissi
  • Yanma veya elektrik çarpması tarzında ağrılar
  • Gece artan ayak ağrıları
  • Denge kaybı
  • Yürüme güçlüğü
  • Kas güçsüzlüğü
  • El becerilerinde azalma
  • Reflekslerde zayıflama
  • İleri vakalarda kas erimeleri

Hastalar sıklıkla “çorap giymiş gibi hissetme” veya “ayak tabanında pamuk varmış hissi” şeklinde şikâyetlerini ifade ederler.

Polinöropati Neden Olur?

Polinöropatinin birçok farklı nedeni bulunmaktadır. En sık karşılaşılan nedenler arasında:

Diyabet (Şeker Hastalığı)

Polinöropatinin en yaygın nedenlerinden biridir. Uzun süre yüksek seyreden kan şekeri sinirlerde kalıcı hasara yol açabilir.

Vitamin Eksiklikleri

Özellikle B12 vitamini eksikliği sinir sağlığını olumsuz etkileyebilir.

Tiroid Hastalıkları

Hipotiroidi gibi metabolik hastalıklar sinir fonksiyonlarını bozabilir.

Alkol Kullanımı

Uzun süreli ve yoğun alkol tüketimi sinir hasarına neden olabilir.

Otoimmün Hastalıklar

Bağışıklık sisteminin sinirlere saldırdığı bazı hastalıklarda polinöropati gelişebilir.

İlaçlar ve Toksinler

Bazı kemoterapi ilaçları, ağır metaller ve toksik maddeler sinir hasarına yol açabilir.

Polinöropati Nasıl Teşhis Edilir?

Doğru tanı için ayrıntılı bir nörolojik değerlendirme yapılması gerekir.

Tanıda kullanılan yöntemler:

  • Ayrıntılı hasta öyküsü
  • Fizik muayene
  • Nörolojik değerlendirme
  • Kan testleri
  • EMG (Elektromiyografi)
  • Sinir iletim çalışmaları
  • Gerektiğinde ileri görüntüleme yöntemleri

EMG testi, sinirlerin elektriksel iletimini değerlendirerek hasarın derecesini belirlemede önemli rol oynar.

Polinöropati Tedavisi Nasıl Yapılır?

Polinöropati tedavisinde temel amaç altta yatan nedeni belirlemek ve sinir hasarının ilerlemesini önlemektir. Tedavi planı kişiye özel olarak düzenlenir ve şunları içerebilir:

Altta Yatan Hastalığın Kontrolü

Diyabet, tiroid hastalıkları veya vitamin eksiklikleri gibi nedenlerin tedavi edilmesi büyük önem taşır.

İlaç Tedavileri

Nöropatik ağrıyı azaltmaya yönelik özel ilaçlar kullanılabilir.

Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon

Kas gücünü korumak, dengeyi geliştirmek ve günlük yaşam aktivitelerini desteklemek için fizik tedavi uygulamaları oldukça etkilidir.

Egzersiz Programları

Düzenli egzersiz sinir sağlığını destekler, dolaşımı artırır ve fonksiyonel kapasitenin korunmasına yardımcı olur.

Polinöropati Tedavi Edilmezse Ne Olur?

Tedavi edilmeyen polinöropati zamanla ilerleyebilir ve:

  • Kalıcı sinir hasarı
  • İleri derecede denge bozukluğu
  • Düşme riskinde artış
  • Kas erimeleri
  • Yürüme güçlüğü
  • Yaşam kalitesinde ciddi azalma

gibi sorunlara neden olabilir. Bu nedenle erken dönemde uzman değerlendirmesi oldukça önemlidir.


Polinöropati; uyuşma, karıncalanma, yanma hissi ve kas güçsüzlüğü gibi belirtilerle ortaya çıkan önemli bir sinir sistemi hastalığıdır. Özellikle diyabet hastalarında ve ileri yaş grubunda daha sık görülmektedir. Erken tanı, doğru tedavi ve düzenli takip sayesinde hastalığın ilerlemesi kontrol altına alınabilir ve yaşam kalitesi artırılabilir.

Ayaklarınızda veya ellerinizde uzun süredir devam eden uyuşma, karıncalanma ya da yanma şikâyetleriniz varsa vakit kaybetmeden bir uzmana başvurmanız önemlidir.

Uzm. Dr. Başak Tanrıkulu Orhan
Klinik Alaçatı – Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon